1. występuje między członami współrzędnymi jednorodnymi syntaktycznie

a) wskazuje na stosunek przeciwstawny członów >>ale, zaś, tymczasem<<:

• – Strzelaliscie gęsto, a niewielescie nabili Polaków. PasPam 61.
• – Tam lada chłop połacinie mowi a po Niemiecku rzadko kto. PasPam 62v-63.
• – Woiuiesz po Morzu a Woysko na lądzie. PasPam 67v.

b) wskazuje na stosunek łączny członów >>i, oraz<<:

• – Lubomirski Jerzy [...] paleł scinał gdzie tylko zasięgł, wodę a ziemię zostawił. PasPam 52v.
• – Przy chorągwi sześć towarzystwa anamiestnik zostawszy poszli przecię znami. PasPam 53v.
• – Ziemią rzniętą a suszoną palą. PasPam 54v.

c) wskazuje na stosunek wynikowy >>to, więc<<:

• – Że musielismy wyiechać przeciwko chorągwi, ktora nadchodziła że by ią wprowadzić, a oni tedy musieli czekac. PasPam 81v.

2. występuje między członami współrzędnymi niejednorodnymi syntaktycznie

a) >>wprowadza zdanie podrzędne<<

b) >>wprowadza zdanie dodatkowo wyjaśniające, uzupełniające lub ograniczające poprzedni kontekst<<

c) >>nawiązuje nowe zdanie o treści luźno związanej z wcześniejszym kontekstem<<

Związki wyrazowe nieprzyporządkowane do znaczeń

1. w zdaniach pytajnych

2. w zdaniach oznajmujących

3. w wyrażeniach i zdaniach wykrzyknikowych

1. >>pierwsza litera alfabetu, znak graficzny samogłoski 'a', wyróżniana czasami znakami diakrytycznymi albo kształtem dla oddania różnych odmian fonetycznych tej samogłoski<<:

• – A Polskie pełne/ A rozmáicié się po Łácinié y po Grecku wyłożyć może/ iako masz niżey. Kn 1.
• – Niemal we wszystkich pierwszych syllabach miasto naszego O. kładziono A. żeby ieno czemkolwiek rożne były słowa nowsze od pierwotnych: iako morze mare, sol sal, nos nasus. DembWyw 19.
• – A iest troiakie. Iedno bez żadney kreski, iákie iest w terminách: ma, siada, iada. Drugie z ákcęntęm, naprzykład w terminách: bániá, wiárá, nászá. Trzecié z ogonęm iakie iest w terminách: sąm, Pąn, mąm, dąm, pchąm. MalGram 6.

2. >>litera 'a' lub 'A' jako element porządkujący tekst, szczególnie na oznaczenie:<<

a) >>dni tygodnia i litery niedzielnej w kalendarzach<<:

• – Ponieważ roku 1700 litera c [...] oznaczała dni niedzielne. W roku 1701 litera b. [...] W roku 1703 litera A [oznaczać będzie te dni]. BystrzInfChron 11 nlb.
• – Januaris [...] 1. A. N[iedziela]. Nowe Lato [...] 8. A. N[iedziela] 3 po 3 Kr[ólach]. DuńKal Bv.
• – DECEMBER [...] 24 A N[iedziela] 4 [Adwentu] Ad[ama] y Ew[y]. DuńKal E.

b) >>kolejnych stron, kart, składek tekstowych<<:

• – A2 PotPocz 3.
• – Aa2 PotPocz 100.
• – Aaaaaaa3 PotPocz 655.
• – (a). DuńKal (a).

c) >>części wyodrębnionego tekstu albo odpowiedzi na pytanie<<:

• – I. Cóz to iest łamana liczba? A. Innego nic nie iest, tylko iakoby iakie kawałki od całej sztuki. GorAryt 44.
• – Kiedy się towary brakuią? A. Brak rozumie się to każda rzecz napodleysza abo naruszona (najpospolicie zowiemy to wybierkami). GorAryt 134.

d) >>części lub całości przedmiotu lub jego miejsca na rysunkach, planach i mapach<<:

• – Panewka A i kurek B ma iść ku przodu C i nazad ku D. AquaPrax 72-73.
• – Wystawuję tu figurę irregularną pod literą A fortecy realnej. NarArch 140.
• – Namiot i stancy[ja] rotmistrza: a szopa rotmistrzowska [...] Stancyja porucznika: a namiot. NarArch 168.
• – W fontannie albo w korycie na stoliku A, dziurawym we śrzodku przy aec i mającym durszlak miedziany [...] między nóżkami, na których stolik A podnosi się od dna fontanny, postaw konew miedzianą albo cynową. SolArchB 34.

e) >>części katalogów, regestrów, indeksów<<:

• – Kanak rautowy Wielki pod Literą A. W ktorym Dyamentow Piędziesiąt Pięć. ArchRadziw 176, 15.
• – REGIESTR HERBOW Szlacheckich, wedle porządku y Alfabetu porachowany. A. Abdank abo Habdank Fol. 218. Achingier [Fol.] 706. PotPocz nlb 7.
• – REGESTR MOW PUBLICZNYCH SWADY ORATORSKIEY POLSKIEY. A. Antoniewicz wita sądy Assessorskie W. X. L. w Brześciu, folio 426. DanOstSwada I, 1 nlb..

f) mat. >>linii, kątów, punktów<<:

• – Mówić tedy, iż punkt A jest formowany od pióra i od inkaustu B AquaPrax .
• – Ta linija prosta A jest jedna, obecna długością od punktu jednego aż do drugiego. AquaPrax 56-57.

g) >>całości lub elementu szyfru<<:

• – Wiedziawszy záś liczbę kombinácyi álbo słow, ktore liter 6. na piąciu kołkach kłoteczki máią. Wypisz te kombinácye w ten sposob, iákiego iest wizerunkiem Tablica poprzedzająca, w ktorey obrotne litery kłoteczki, ták stojące: abcdf iesus gklnq [...] podáią słow 216. poczynáiących się od ab. SolArch 115-116.

h) >>pierwszego spośród wymienianych kolejnych elementów, cech<<:

• – Przyjacielu, ty, co będziesz posłany do kupienia działa, abyś je poznał, zachowaj te 12 przestrogi uważne. A. Aby sztuka była chędoga dobrze formowana bez wady [...]. B. Aby sztuka miała dobrą spiżę. AquaPrax 116.

3. muz. >>oznaczenie jednego z siedmiu dźwięków skali diatonicznej<<:

• – Wynaleźli przeto Neoterici łatwieyszy spsosob [zapisu znaku głosu] przez liter siedm iako A, b, c, d, e, f, g, ktore to litery także się mogą właśnie śpiewać. GorMuz b2.

4. >>skrót imienia zaczynającego się na 'a' w spisach i wzorcowych dialogach<<:

• – A[nna] tu jest wiele Iadla: wieleście kosztunków ważali na to. M[aria] nie zaprawdę nic żal mi że więcej nie masz/ lecz musicie za wdzięcznie przyjąć. WarmGaz 118.
• – Ośm sztuk czarek y miseczek porcelanowych kamieńmi sadzonych. [Dla] J[akuba] 2, A[leksandra] 1, K[onstantego] 5. InwWilan 26.